پارگی رباط صلیبی یک آسیب بسیار شایع زانو است، که می تواند برای ورزشکارانی که ورزش هایی مانند فوتبال، بسکتبال، فوتبال و والیبال انجام می دهند و برای کسانی که کارهای فیزیکی سنگین دارند، اتفاق بیفتد. درمان های جراحی و غیر جراحی وجود دارد. این مقاله دربارهی مسائل مربوط به پارگی رباط صلیبی است.
پارگی رباط صلیبی چیست؟
یکی از شایع ترین آسیب ها که در رباط مفصل زانو رخ می دهد، پارگی رباط صلیبی است که در ورزش های مثل فوتبال، فوتسال، بسکتبال و اسکی به صورت شایع رخ می دهد .
پارگی رباط صلیبی قدامی (ACL) یک آسیب شدید اسکلتی عضلانی است. این یک آسیب نسبتاً شایع زانو در میان علاقهمندان به ورزش رخ میدهد؛ اما برای هر کس در هر شرایط ممکن است برایش رخ دهد. در صورت عدم درمان، سایر ساختارهای داخل زانو ممکن است، آسیب ببینند؛ بنابراین درمان سریع لازم و ضروری است.
آناتومی مفصل زانو
مفصل زانو متشکل از: چهار رباط یا لیگامان جانبی داخلی mcl، لیگامان خارجی lcl و رباط های صلیبی که در ناچ مفصل قرار دارد . وظیفه رباط مفصل، اتصال استخوان ها برهم نگه داشتن در یک حالت پایدار می باشد .
رباط صلیبی قدامی (ACL) بخشی از یک گروه چهار رباط در مفصل زانو است. نام صلیبی از موقعیت رباطهایی که به شکل ضربدری شکل میگیرند، نشأت میگیرد. ACL یک رباط تثبیت کننده در مفصل زانو است که چرخش بیش از حد و اکستنشن بیش از حد را کنترل می کند.
علت پارگی رباط صلیبی قدامی چیست؟
دلایل زیادی برای پارگی ACL وجود دارد. معمولاً چنین آسیبهایی مربوط به ورزشهایی با ضربه شدید است که در آنها نیاز به تغییر سریع جهت یا توقف ناگهانی، زیاد است. ورزشهایی مانند فوتبال، راگبی، اسکی، تنیس و بسکتبال همگی دارای شیوع بالایی از بازیکنانی هستند که از پارگی ACL رنج میبرند. با این حال، پارگی ACL همچنین می تواند برای هر کسی، پیر و جوان در اثر تصادفات جاده ای شدید و یا حتی یک زمین خوردن ساده در افراد سالخورده اتفاق بیفتد.
علائم پارگی رباط صلیبی قدامی چیست؟
علائمی که هنگام پارگی ACL ایجاد می شود می تواند شامل موارد زیر باشد:
- شنیدن صدای کوبیدن ناگهانی از زانو
- تورم
- بی ثباتی در زانو
- درد
- زانو آسیب دیده توانایی نحمل وزن را ندارد.
- قفل شدن زانو در حین حرکت
هنگامی که ACL فرد دچار پارگی می شود، اغلب گزارش می شود که در لحظه وقوع پارگی صدایی شنیده می شود. زانو به سرعت متورم می شود و در بسیاری از موارد احساس ناپایداری می کند. با این حال، در برخی از پارگیهای کمتر شدید، این علائم ممکن است خفیف باشند. این امر به ویژه در افرادی که سبک زندگی آنها شامل فعالیت بدنی شدید نیست، بیشتر است.
تشخیص پارگی رباط صلیبی
پزشک متخصص ارتوپد روش های تشخیصی زیادی از طریق معاینات بالینی انجام می گیرد که عبارت اند از: تست لاچ بند و ام آر آیکه بهترین روش های تشخیصی به همراه پارکلینیک ام آرا آی است که پارگی رباط های صلیبی را نشان می دهد.
درمان پارگی رباط صلیبی زانو
با پیشرفت علم و تکنیک ها و تجهیزات در سراسر دنیا همه ی جراحی ها به بهترین و مدرن ترین جراحی ها دنیا انجام می شود و در صورتی که دچار آسیب های ورزشی شده اید، نگران نباشید که قابل درمان است.
اولین اقدام درمانی مناسب وابسته به تشخیص دقیق است . در صورتی که فرد مشکل پیدا کند. براساس توانایی هایش، میزان فعالیت بدنی درمان را برای آن ها انجام می دهیم . در افراد ورزشکار و جوان باید بازسازی رباط صلیبی انجام شود .
بازسازی از طریق تاندون بیمار و یا تهیه تاندون از بانک تاندون ها صورت می گیرد و آن را در کانال های استخوان قرار می دهیم و بازسازی لیگامان را به روش آرتروسکوپی انجام می دهیم .
آرتروسکوپی روشی کم تهاجمی است که در آن مفصل باز نمی شود و از طریق سوراخ های ایجاد شده کمتر از یک سانت بازسازی لیگامان ها صورت می گیرد .
درمان پارگی رباط صلیبی در سنین نوجوانی به چه صورت است ؟
بر اساس سن اگر پارگی رباط صلیبی در سنین نوجوانی رخ داده باشد به دلیل اینکه صفحات رشد باز هستند، تکنیک جراحی فرق می کند و در بعضی نگه داشته می شود تا در سن هفده یا هجده سالگی جراحی و بازسازی ها انجام شود و مسلماً در افراد فعال تر بازسازی هر چه زودتر صورت می گیرد و نتایج مطلوب تری خواهد داشت و در عین حال از آرتروز های ثانویه پیشگیری می شود .
آیا می توان از پارگی رباط صلیبی جلوگیری کرد؟
مطمئن باشید، با رعایت کارهای عملی ساده تا حد زیادی از پارگی رباط صلیبی می توانجلوگیری کرد.
تمرینات مناسب
مهم ترین عامل پیشگیرنده در این نوع آسیب ها تقویت عضلات می باشد . یعنی یک آمادگی بدنی، نه فقط عضلاتی که اطراف آن مفصل هستند، کاهش وزن مناسب، تقویت عضلات بدن به صورت کامل که بتوانیم تعادل خوبی داشته باشیم . شایع ترین حالت این آسیب در حالت دویدن و کم کردن ناگهانی سرعت رخ می دهد و یا در حالت تغییر جهت می باشد و این باعث شده که رباط دچار پارگی و ناپایداری مفصل شود .
استفاده از لباس های ورزشی مناسب
به طور مثال در صورت اینکه فوتبالیست هستیم باید با کفش و لباس مناسب آن ورزش، به ورزش کردن بپردازید .
اگر ورزشکار هستید، ممکن است نتوانید به طور کامل آسیب های ACL را از بین ببرید، اما تکنیک های مختلف تمرینی می توانند خطر پارگی ACL را به حداقل برسانند.
اگر فوتبال، بسکتبال و والیبال بازی می کنید، باید به طور ویژه به دو چیز توجه داشته باشید: اینکه چگونه گام های سخت و سریع برای شتاب گرفتن در جهتی دیگر بردارید و اینکه چگونه از یک پرش یا یک پله روی پاهای خود فرود می آیید.
این مانورهای برش و فرود باعث حدود 70 درصد از آسیب های ACL می شود.
پرش، فرود و چرخیدن در این ورزشها همگی به ACL زانو فشار وارد میکنند، به ویژه در ورزشکاران زن. شروع یک برش (یا فرود پس از پرش) می تواند توانایی ACL را برای مقاومت در برابر نیروهای چرخشی به خطر بیندازد. فرود نادرست می تواند توانایی ACL را برای حرکت دادن زانو به روشی که برای انجام آن طراحی شده است تحت تأثیر قرار دهد.
